NƠI THỜI GIAN KHÔNG THỂ LÀM PHAI MỜ
Thể loại: Tản văn
Tác giả: Phạm Đình Vương
Chức vụ hiện tại: Trưởng Ban liên lạc Cựu Học Sinh Trường PTTH Cao Bá Quát.Cựu Học Sinh Lớp 12C Khoá 2
Phó Chủ tịch Trung ương Hội Giáo dục Chăm sóc Sức khỏe Cộng đồng Việt Nam (VACHE); Chủ tịch Công đoàn Tạp chí Sức khỏe Cộng đồng; Giám đốc Trung tâm UNESCO Văn hóa Thông tin Truyền thông.
Có người từng nói rằng, khi trưởng thành, con người ta đi qua rất nhiều con đường, gặp rất nhiều người, đứng trước rất nhiều cánh cửa của cuộc đời, nhưng trong sâu thẳm ký ức vẫn luôn có một nơi để mỗi lần nhớ về, trái tim bỗng chậm lại. Với tôi, nơi ấy là Trường THPT Cao Bá Quát – mái trường đã âm thầm đặt những viên gạch đầu tiên cho hành trình làm người.
Năm tháng có thể phủ màu thời gian lên mái tóc, có thể khiến những con đường quen trở nên khác lạ, có thể mang mỗi người đến những miền đất mới với những vai trò và trách nhiệm mới, nhưng không thể làm phai mờ những điều được gieo từ thuở học trò. Càng đi xa, càng trải nghiệm nhiều, tôi càng nhận ra rằng những giá trị lớn nhất mà một ngôi trường trao cho học sinh không nằm ở những điểm số được ghi trong học bạ, mà nằm ở cách nhà trường vun đắp nhân cách, khơi dậy khát vọng và dạy cho mỗi người biết sống có trách nhiệm với cộng đồng.
Ngày còn ngồi trên ghế nhà trường, chúng tôi từng nghĩ rằng những giờ học rồi sẽ nhanh chóng trôi qua, những lời nhắc nhở của thầy cô đôi khi thật nghiêm khắc, những bài kiểm tra dường như là điều quan trọng nhất của tuổi học trò. Chỉ đến khi bước vào đời, đối diện với những áp lực của công việc, với những lựa chọn không hề dễ dàng và những thử thách của cuộc sống, tôi mới hiểu rằng điều còn ở lại không phải là một công thức toán học hay một bài văn đã thuộc lòng, mà là cách đối diện với khó khăn, là lòng trung thực, sự tử tế, tinh thần kỷ luật và ý thức không ngừng học hỏi. Đó chính là những bài học vô hình mà thầy cô đã kiên nhẫn gieo vào chúng tôi mỗi ngày.
Có những điều khi còn trẻ, ta xem là bình thường; đến khi trưởng thành mới nhận ra đó là sự hy sinh lặng lẽ. Tôi nhớ những người thầy, người cô luôn có mặt từ rất sớm để đón học sinh vào lớp, nhớ những ánh mắt dõi theo mỗi lần chúng tôi vấp ngã, nhớ những lời động viên rất giản dị nhưng đủ để một cậu học trò lấy lại niềm tin vào bản thân. Thầy cô chưa từng mong học trò phải trả ơn bằng vật chất hay danh vọng, điều thầy cô mong mỏi chỉ là một ngày nào đó, những học trò năm xưa sẽ trở thành những người tử tế, sống có ích và không quên nơi mình đã bắt đầu.
Đã có lúc tôi tự hỏi, điều gì đã giúp mình luôn giữ được niềm tin vào những giá trị của sự cống hiến trong suốt hành trình công tác? Điều gì khiến tôi lựa chọn gắn bó với các hoạt động giáo dục, chăm sóc sức khỏe cộng đồng, văn hóa, truyền thông và thiện nguyện? Câu trả lời không chỉ đến từ những trải nghiệm của hiện tại mà còn bắt nguồn từ những năm tháng dưới mái trường THPT Cao Bá Quát. Chính nơi đây đã gieo trong tôi hạt mầm của lòng nhân ái, của tinh thần phụng sự và của khát vọng đem những điều tốt đẹp đến với nhiều người hơn. Có lẽ, một ngôi trường chỉ thật sự thành công khi những học sinh rời khỏi cổng trường vẫn mang theo trong tim lời nhắc nhở phải sống vì cộng đồng, chứ không chỉ sống cho riêng mình.
Hôm nay, khi nhìn lại chặng đường đã đi qua, tôi không nghĩ nhiều về những chức danh mình đang đảm nhiệm hay những thành tích đã đạt được. Điều khiến tôi trân quý hơn cả là mình vẫn còn giữ được những điều giản dị mà mái trường đã dạy: biết cúi đầu trước những người thầy, biết biết ơn những người đã giúp mình trưởng thành và biết rằng mọi thành công đều bắt đầu từ nền tảng của giáo dục. Nếu cuộc đời là một cây lớn thì trường học chính là mảnh đất nuôi dưỡng bộ rễ. Bộ rễ ấy càng bền chắc thì cây càng đủ sức vươn cao trước giông bão.
Xã hội hôm nay đang thay đổi từng ngày. Kiến thức có thể được tìm thấy chỉ bằng vài cú nhấp chuột, trí tuệ nhân tạo có thể hỗ trợ con người trong rất nhiều lĩnh vực, nhưng sẽ không có công nghệ nào thay thế được một người thầy biết truyền cảm hứng, biết đánh thức nhân cách và khơi dậy lòng yêu thương trong tâm hồn học trò. Đó cũng là điều tôi tin sẽ luôn làm nên giá trị khác biệt của THPT Cao Bá Quát. Một ngôi trường có thể đổi mới chương trình, mở rộng cơ sở vật chất, ứng dụng những phương pháp giáo dục hiện đại, nhưng điều cần được gìn giữ qua mọi thời đại vẫn là ngọn lửa tận tâm của người thầy và truyền thống nhân văn đã được bồi đắp qua nhiều thế hệ.
Tôi mong rằng những học sinh đang học dưới mái trường hôm nay sẽ sống trọn vẹn với tuổi trẻ của mình. Hãy học bằng tất cả sự say mê, hãy biết trân trọng từng lời dạy của thầy cô, từng người bạn ngồi bên cạnh, từng khoảng sân, từng hàng cây và từng tiếng trống trường. Bởi rồi một ngày nào đó, khi bước qua rất nhiều ngã rẽ của cuộc đời, các em sẽ hiểu rằng có những điều tưởng chừng rất bình thường lại chính là những ký ức đẹp nhất mà cả cuộc đời không thể mua lại bằng bất cứ điều gì.
Với riêng tôi, THPT Cao Bá Quát chưa bao giờ chỉ là nơi mình đã từng học. Đó là nơi khởi nguồn của những ước mơ, là chiếc nôi nuôi dưỡng nhân cách và là điểm tựa tinh thần để mỗi lần nhìn lại, tôi có thêm động lực sống tử tế hơn, cống hiến nhiều hơn và không ngừng hoàn thiện bản thân. Tôi tin rằng, dù thời gian có trôi qua bao lâu, dù mỗi thế hệ học sinh sẽ viết tiếp những câu chuyện khác nhau, thì ngọn lửa mà mái trường đã thắp lên vẫn sẽ tiếp tục được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác, bền bỉ như chính truyền thống đáng tự hào của THPT Cao Bá Quát.
Có những địa danh được nhớ bởi vẻ đẹp của cảnh vật, có những công trình được nhắc đến bởi quy mô và kiến trúc, còn có những mái trường được khắc ghi bởi những con người mà nơi ấy đã tạo nên. Đối với tôi, THPT Cao Bá Quát chính là một mái trường như thế – nơi không chỉ dạy tôi tri thức, mà còn dạy tôi cách trở thành một con người biết sống vì những điều lớn lao hơn chính mình.
